આ
મહિને સાયન્સ અને ટેક્નોલોજીની દુનિયામાં કેવી કેવી હલચલ થઇ? શું નવું
શોધાયું અને કઇ નવી શોધ આપણી જિંદગી બદલી નાખવા સક્ષમ છે? આવો જોઇએ...
એન્ટાર્કટિકાના હિમખંડ નીચે જીવન
પૃથ્વી પરના અત્યંત દુર્ગમ અને અતિવિષમ વાતાવરણવાળા એન્ટાર્કટિકા ખંડમાં
જીવનની શક્યતા શોધવા વિજ્ઞાનીઓ કમર કસી રહ્યા છે. રશિયાએ હિમખંડથી પોણા ચાર
કિલોમીટર નીચે મીઠા પાણીનું સરોવર શોધી કાઢયું છે. જ્યાં સૂર્ય પ્રકાશ વગર
નવા જ પ્રકારના જીવની શક્યતા રહેલી છે. અમેરિકા પણ આ અંગે સંશોધન કરી
રહ્યું છે. સંશોધનની સફળતા અન્ય ગ્રહો પર જીવનની શક્યતા પર નવો પ્રકાશ
પાડશે.
જૈવિક કમ્પ્યુટરનું અવતરણ: સ્ક્રિપ્પસ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ
કેલિફોર્નિયા (યુ.એસ.એ.) અને ઇઝરાયલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ટેક્નોલોજીએ દાવો
કર્યો છે કે તેમણે જૈવિક અણુઓ આધારિત કમ્પ્યુટરની રચના કરી છે. જે ડી.એન.એ.
ચિપ એક નળીમાં ડી.એન.એ. અણુઓ એન્ઝાઇમ અને કેટલાંક રસાયણોનાં સંયોજનથી
તૈયાર કરવામાં આવી છે.
સ્પેસ ટેક્સીનું આયોજન:અવકાશયાત્રીઓને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પેસ સ્ટેશન
પરથી લાવવા-લઈ જવા માટે ધંધાદારી ટેક્સી વિકસાવવાનું નાસાએ આયોજન કર્યું
છે. આ માટે ખાનગી કંપનીમાં નાસા એક અબજ ડોલરનું રોકાણ કરશે. ગયે વર્ષે
સ્પેસ શટલ નિવૃત્ત થતાં અત્યારે ફકત રશિયા આ પ્રકારની ક્ષમતા ધરાવે છે જે
પૃથ્વીથી લગભગ ૪૦૦ કિ.મી. ઊંચે યાત્રીઓને લઈ જાય છે. પાંચ વર્ષમાં આયોજન
પાર પાડવાની નાસાને આશા છે.
ચશ્માંમાં કમ્પ્યુટર:ગૂગલ નજીકના ભવિષ્યમાં કમ્પ્યુટર સ્ક્રીન જેવું
કામ કરતાં ચશ્માંના કાચ રજૂ કરશે. કાચમાં કેમેરા અને એન્ડ્રોઇડ ઓપરેટિંગ
સિસ્ટમ સંલગ્ન કરવામાં આવશે. આ ડિસ્પ્લે ફકત એક જ કાચમાં એક બાજુએ હશે.
સ્ક્રોલ અને ક્લિક માથાના હલનચલનથી થશે. ખાસ ઉપયોગ માટે તૈયાર કરેલાં આ
ચશ્માંનો ઉપયોગ બહુ સહેલાઈથી શીખી જવાશે તેવી ગૂગલને શ્રદ્ધા છે.
કૃત્રિમ આંખથી દ્રષ્ટિ:ઓસ્ટ્રેલિયાની મોનાશ યુનિવર્સિટીની ટીમે
ઝામર, આંખના પડદાની ખામી, ઇજા અને ગાંઠને લીધે અંધ થઈ ગયેલા લોકો માટે
કૃત્રિમ આંખ વિકસાવી છે. આ એક પ્રકારનું રૌપ્ય (ઇમ્પ્લાન્ટ) છે જે માનવ
પરીક્ષણ માટે આવતા વર્ષે તૈયાર થઈ જશે. સૂક્ષ્મ રૌપ્યમાં સંલગ્ન નાના
કેમેરા અને ઇલેકટ્રોડની મદદથી આંખના ડોળા કે જ્ઞાનતંતુઓની સહાય સિવાય
ર્દશ્ય સંજ્ઞાઓ સીધી જ મગજને મોકલવામાં આવે છે.
ચામડીના કોષોમાંથી મગજનાં કોષોનું સર્જન:બ્રિટિશ વિજ્ઞાનીઓને
ચામડીના કોષોને નિર્ણાયક પ્રકારના મગજના કોષોમાં પરિવર્તન કરવામાં સફળતા
મળી છે. આ સિદ્ધિથી અલ્ઝાઇમર્સ, વાઇ અને ખેંચના દર્દીઓની અકસીર સારવાર થઈ
શકશે. આ પદ્ધતિ મગજના કોષ કે ગર્ભનાળમાંથી અન્ય કોષની સર્જન કરવાની
પ્રક્રિયા કરતા સરળ અને વ્યવહારુ છે.
ખિસ્સામાં ટચસ્ક્રીન:કોટ કે પેન્ટના ખિસ્સામાં રાખીને વાપરી શકાય
તેવો ટચસ્ક્રીન વિકસાવવામાં આવ્યો છે. સ્ક્રીનને સ્પર્શ કરતી વખતે વચ્ચે
કપડું હોય તો પણ તે કામ કરશે. તેની પર ગડબડિયા અક્ષરે લખાયેલું લખાણ પણ
ઉકેલી એસ.એમ.એસ. મોકલવાની ક્ષમતા હશે. આ માટેના સંવેદકો (સેન્સર) મોટા
ભાગના સ્માર્ટ ફોનના ટચસ્ક્રીનના સંવેદકો જેવા જ હશે. ખિસ્સાનું ટચસ્ક્રીન
વિકસાવવાનું શ્રેય રોચેસ્ટર યુનિવર્સિટીના કમ્પ્યુટર વિભાગને જાય છે.
હૃદયના ધબકારા બનશે પાસવર્ડ:માનવીના હૃદયના ધબકારા દરેક માટે અજોડ
હોય છે. ચીની વિજ્ઞાનીઓએ ગાણિતિક રીતે માનવીના ધબકારાનું પૃથક્કરણ કર્યું
જેને પાસવર્ડ તરીકે વાપરી શકાય. હાથના પંજાનો ઇસીજી લઈ તેનાથી હૃદયના
ધબકારાની ગાણિતિક લાક્ષણિકતા મેળવી સલામત પદ્ધતિ વિકસાવી.
અંતરિક્ષનો સફાઈ કામદાર:સ્વિત્ઝર્લેન્ડે અવકાશમાં ભ્રમણકક્ષામાં ફરી
રહેલો કચરો સાફ કરવા માટે એક્સો દસ લાખ ડોલરના ખર્ચે ઉપગ્રહ શ્રેણી
પ્રક્ષેપણ કરવાની યોજના બનાવી છે. પાંચ વરસમાં સાકાર થનારી યોજના શરૂઆતમાં
બે સ્વિસ ઉપગ્રહો દૂર કરશે. એક અનુમાન મુજબ અત્યારે અવકાશમાં પ્રતિ કલાક
અઠ્ઠાવીસ હજાર કિલોમીટરની ઝડપે ફરતા લગભગ પાંચ લાખ રોકેટના ટુકડાઓ છે, જેને
એકઠા કરી પૃથ્વીના વાતાવરણમાં ધકેલી, બાળી નાખવા જરૂરી છે.
નેનોટેક્નોલોજીની મદદથી છોડનું પ્લાસ્ટિકમાં પરિવર્તન:યુટ્રેશ
યુનિવર્સિટી અને ડૉ. કેમિકલ કંપનીના ડચ વિજ્ઞાનીઓ નેનોટેક્નોલોજીની
પ્રક્રિયાથી વનસ્પતિજન્ય દ્રવ્યને સામાન્ય પ્લાસ્ટિક જેવું બનાવી શક્યા છે.
આ પરિવર્તિત પ્લાસ્ટિક સંપૂર્ણ રીતે પેટ્રો પ્લાસ્ટિક જેવું જ છે માટે તે
બહુ ઉપયોગી છે.
હૃદયની સારવારની સિદ્ધિઓ:સ્ટેનફર્ડ યુનિવર્સિટી-અમેરિકાની બાળકોની
હોસ્પિટલના ડોક્ટરોએ ફકત પંદર જ મિનિટની ઉંમરની નાનકડી જયા મહારાજ પર પેસ
મેકર બેસાડી તેના હૃદયને ધબકતું રાખ્યું. જયા સૌથી નાની વયે પેસ મેકર ધારણ
કરનાર બાળક છે. જ્યારે દિલ્હીની એસ્કોર્ટ્સ હાર્ટ ઇન્સ્ટિટ્યૂટમાં ડોક્ટરોએ
ઓપરેશન વગર હૃદયનો વાલ્વ બદલાવ્યો. આ પદ્ધતિમાં સાથળમાં કાણું પાડી
સિન્થેટિક વાલ્વ હૃદય સુધી પહોંચાડાય છે.
સ્માર્ટફોન આધારિત સર્વેલન્સ પદ્ધતિ:ગુજરાત ઇન્ફો પેટ્રો લિમિટેડે
વિકસાવેલા સોફ્ટવેરથી સ્માર્ટ ફોનથી દેખરેખ થઈ શકે છે. જંગલની જીવસૃષ્ટિના
રક્ષણ-ખાસ કરીને ગીરના સાવજ- માટે આ પદ્ધતિ આશીર્વાદરૂપ રહેશે. મોબાઇલ
ફોનની વિન્ડો ઓપરેટિંગ સિસ્ટમ અને જી.પી.એસ. આધારિત આ પદ્ધતિથી ઘેરા
જંગલમાં સિંહોનું ચોક્કસ સ્થાન જાણી શકાય છે.
અવકાશી બેક્ટેરિયા- વીજળીનો સ્ત્રોત:પૃથ્વીથી ત્રીસ કિલોમીટર ઊંચાઈએ મળી
આવેલા જીવાણુઓ વીજળીનો નવો સ્ત્રોત બની શકે છે. ન્યુકેસલ યુનિ.-યુકેના
વિજ્ઞાનિકોને આ પ્રકારના બેકટેરિયાની પંચોતેર પ્રજાતિમાંથી વીજળી ઉત્પન્ન
કરવામાં સફળતા મળી છે.
હબલ ટેલિસ્કોપે નવા પ્રકારનો ગ્રહ શોધ્યો:અત્યાર સુધી સૂર્ય મંડળના ગ્રહોને
ચાર પ્રકારમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવતા હતા. હબલ અંતરિક્ષ દૂરબીન દ્વારા
કરાયેલા અવલોકન પરથી ગ્રહનો વધારાનો પ્રકાર ઉમેરવો પડે છે. વર્ષ ૨૦૦૯માં
શોધાયેલા ગ્રહ (જી.જે. ૧૨૧૪બી)માં વરાળ છે. અન્ય સૂર્યમાળાનો આ વરાળિયો
ગ્રહ પૃથ્વીથી ફકત ચાલીસ પ્રકાશ વર્ષ જ દૂર છે.
Comments
Post a Comment